Thomas Ruff

Thomas Ruff is een van de beste nog levende Duitse fotografen. Zijn wortels liggen in steriele, objectieve fotografie, met watertoren, silo’s, en andere verticale stapels industrieel cement dat om een of andere reden een belangrijk deel is gaan vormen van het Duitse fotografische erfgoed. Maar in de jaren ’80 begon Ruff enorme portretten te maken van mensen die gewoon in de lens zaten te staren, en dat was een openbaring. De grote schaal van de foto’s deed het lijken alsof niemand ooit eerder een foto had gemaakt van iemands gezicht. Voordat deze benadering van fotograferen opgepikt kon worden door mensen die graag geld wilden verdienen had Ruff een nieuwe obsessie gevonden en richtte hij zich op het creëren van zijn eigen kijk op gedownloade internetporno, wat tot een boek leidde.Sinds de publicatie van dat boek is Ruff de meest geliefde en minst bekende fotograaf van Duitsland gebleven. Toen we hem eindelijk wisten op te sporen, waren we blij dat hij een hartelijke vent was met een verfrissend directe kijk op wat hij doet.

Vice: Ik heb wat gelezen over jou en je werk, vooral de teksten die mensen bij je foto’s zetten. Lees je dat soort dingen?
Thomas Ruff: Ik moet heel eerlijk zeggen dat die teksten me niet zoveel interesseren. Ik lees ze een keer en dan houdt het op. Ik besteed al genoeg tijd aan mijn werk en heb geen zin om theorieën te bedenken of om ze in perspectief te plaatsen. Ik weet wat ik doe en ik kan het uitleggen, maar heb geen supergestructureerde theorie of ideologie die boven mijn werk staat.

Ik denk dat veel mensen zich aangetrokken voelen tot je portretten. Enig idee waarom?
Misschien omdat er niks interessanter of mooier is dan een gezicht of een portret. Als student deed ik niks anders dan drukken op klein formaat omdat ik geen geld had voor grote portretten. Iedereen klopte me op de rug, zo van “Geweldig, Thomas, mooie foto’s. Ga zo door!” Maar niemand kocht ze. Ik verdiende er niks mee.

Heb je ooit overwogen je grote schaal-kunst te vervangen door iets commerciëlers?
Ik dacht dat ik de rest van mijn leven op commissie moest werken, en kunstfoto’s erbij moest doen. Maar door de kunstportretten veranderde alles. Het was de emancipatie van hedendaagse fotografie in de kunstwereld.

48

Kopers en galeriebezoekers begonnen naar je toe te komen.
Opeens hingen al die dingen in galerieën en kunsthandels, en mensen zagen het en ik kon zelf nog nauwelijks geloven dat een foto van die omvang überhaupt mogelijk was. Mensen wie fotografie geen reet kon schelen bekeken foto’s en het beviel ze.

Waarom denk je dat dat is?
Het grote formaat heeft simpelweg zijn aanwezigheid—je kunt het niet negeren. Het maakt niet uit hoe het ontwikkeld of gefotografeerd is.

Wie zijn de mensen in de foto’s?
Dat zijn allemaal vrienden en collega’s van de kunstacademie in Düsseldorf. Een keer per jaar was er een rondleiding, een soort van open huis die een week duurde. De klassen waren dan opgeruimd en alles wat je dat jaar gedaan had hang je dan aan de muren. In 1981 hing ik mijn eerste portretten op en sindsdien, elke keer als ik iemand vroeg om te gaan zitten voor de foto zeiden ze ja. 90% zijn collega’s, de rest zijn mensen die ik ontmoette in Ratinger Hof, een nabijgelegen bar. Ze waren medicijnenstudenten, mode-ontwerpers, enzovoorts.

Hoe verlopen je shoots?
Ten eerste krijgen ze geen koffie—daar vallen hun gezichten van in. We praten vijf minuten, dan gaat hij of zij op de stoel zitten. Ik heb een glasplaatcamera, zodat ik onder zo’n zwarte doek moet. Ik maak aanpassingen en ga dan naast de camera staan. Ik zeg dat ze zelfverzekerd moeten kijken, maar er wel van bewust moeten zijn dat ze op de foto gaan nu. Ik geef ze kleine instructies, zoals dat ze hun kin hoger moeten houden of een beetje naar rechts moeten kijken.

Ging je van je enorme portretten direct door op je naaktfoto’s?
De naaktfoto’s zijn de op een na succesvolste serie foto’s, na de portretten. Ik ga ervan uit dat het menselijk gezicht interessant is, maar iedereen heeft ook seks of seksuele voorkeuren, wensen en uitingen. Dus na het gezicht is dit de volgende attractie, en dat is natuurlijk waarom het naaktwerk zo succesvol is.

Hoe kwam je erop?
Ik kwam erop toen ik over naaktfotografie nadacht. Ik ging op internet. Als je “naaktfotografie” intikt dan krijg je Helmut Newton en Peter Lindbergh. Ik vond dat een beetje saai, dat 19e eeuwse heterobeeld van mooie dames bij meertjes. Ik zocht verder en stuitte toen op van die teaserpagina’s van pornosites. Ik vond dat veel eerlijker dan kunstzinnig naakt—zij doen tenminste nog wat. Er zijn behoeften en die moeten bevredigd worden.

27

Wat viel je het meest op aan internetporno?
Ik verbaasde me om het exhibitionisme en voyeurisme dat je op internet vindt. Ik experimenteerde toen met pixels. Toen ik mijn technieken toepaste op een van de foto’s, ontwikkelde ik mijn eerste naaktfoto. Ik liet het zien aan mijn vriendin om te horen wat zij ervan vond. Ze zei: “Eigenlijk kut, maar toch best goed!” Ik dacht dat ik op de goede weg was, dus downloadde ik meer plaatjes en sleutelde door. Ik probeerde objectief te zijn en niet alleen mijn heterokant erin te stoppen, maar een heel spectrum aan seksuele uitingen en behoeften te laten zien. Om het democratisch te maken. Hetero, homo, fetisj, enzovoorts.

Dit heeft uiteindelijk geleid tot publicatie. Hoe is Nudes, het boek dat je maakte met schrijver Michel Houellebecq, ervan gekomen?
De uitgever Schirmer/Mosel wilde een boek met ons doen. In eerste instantie wilden ze een artikel over naaktfotografie, maar ik vond dat stom en zei dat het geen optie was, en dat het beste zou zijn om een van Houellebecq’s teksten te gebruiken, omdat ik een groot fan van hem ben. De uitgever vroeg hem meteen of hij ons kon voorzien van een literair stuk voor het boek. Maar ik zou het geen samenwerking noemen. Een tijdje later vertelde Schirmer me dat Houellebecq van plan was om softporno te maken en mijn raad wilde voor technische problemen. Maar daar bleef het wel bij.

Besteed je tegenwoordig nog aandacht aan fotografie?
Eigenlijk interesseert fotografie me niet zo. Ik hou meer van kunst. Ik ga liever naar kunstexposities. Als er staat “grote fotografie-expo!”, dan wil ik er al niet meer heen.

Blijf je op de hoogte van nieuw talent?
Niet echt. Ik ben daar te oud voor, en veel te veel bezig met mijn eigen dingen.

MAGDALENA VUKOVIC & DAVID BOGNER

Link

20131030_0740thomas1 Thomas Ruff

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s